| دکتر غلامرضا رئ... 的个人资料 طب فیزیکی و توانبخشی日志列表 |  工具  帮助 |
|
6月11日 علل گزگز و خواب رفتگي انگشتان دستعلل گزگز و خواب رفتگي انگشتان دست
گزگز و خواب رفتگي انگشتان دست علامت نسبتا شايعی است که مي تواند به علل مختلفي ايجاد شود. شايعترين علت آن گير افتادن اعصاب دست است. اعصاب دست در قسمتهاي مختلفي گير مي افتند. شايعترين محل گير افتادگي در مچ دست است. سه عصب مديان، اولنا و راديال مسئول حس و حرکت دست می باشند. عصب مديان از وسط مچ عبور مي كند تا به انگشتان برسد. اين قسمت به شكل تونل است و به آن تونل كارپ مي گويند. اگر در اين تونل به علتي بر روي عصب فشار وارد شود علايمي مثل گزگز و مور مور دستها، سوزش و درد ايجاد مي شود و انگشتان خواب رفتگي پيدا مي كنند. اين حالت ابتدا در شب و ابتداي صبح بيشتر است اما بتدريج با پيشرفت بيماري در روزها نيز خواب رفتگي ديده ميشود. با پيشرفته تر شدن بيماري قدرت انگشتان كمتر شده و عضلات دست لاغر مي شوند. عوامل مختلفي در ايجاد اين حالت دخالت دارند. حركات تكراري دست از علل شايع است مثلا افرادي كه قالي بافي مي كنند به احتمال بيشتري به اين حالت مبتلا مي شوند. تغيرات هورموني در طي حاملگي و يائسگي نيز باعث سندرم تونل كارپ مي شوند. بيماريهائي مثل ديابت، كم كاري تيروئيد، لوپوس و رماتيسم مفصلي باعث بيشتر شدن احتمال سندرم تونل كارپ مي شوند. گاهي علايم باعث بيدار شدن فرد از خواب شده و حركت دادن دستها باعث تخفيف علايم ميگردد. درد بيمار ممكن است به ساعد بازو و شانه نيز بكشد. تشخيص سندرم تونل كارپ تشخيص اين بيماري توسط شرح حال بيمار معاينه فيزيكي و تستهاي الكترودياگنوز ( نوار عصب و عضله) انجام مي شود. درمان 1) عدم انجام حركات تكراري تا حد امكان بايد از انجام حركات تكراري خود داري شود. استفاده از وسايلي كه حالت لرزشي به دستها مي دهند علايم و بيماري را بدتر ميكند. 2) تصحيح وضعيت مچ در هنگام كار تصحيح وضعيت نشستن و استفاده از وسايل با طراحي مناسب ضروري است. 3) استفاده از مچ بند(اسپلينت): استفاده از مچ بند مخصوص در سه ماه اول پس از شروع علايم و همچنـين در خانمهاي حامله بسيار موثر است. زاويه اسپلينت بايد تنظيم شود. اغلب اسپلينتهاي ساخته شده در بازار زاويه مناسبي ندارند و حتي باعث بدتر شدن علايم مي شوند. مچ بند بايد حتمآ در شب پوشيده شود. بهتر است در طي روز نيز از مچ بند استفاده كرد. 4) استفاده از داروها: داروهاي ضد التهابي در درمان اين حالت موثر مي باشند. 5) تزريق كورتيكو استروئيد 6) مداليتي ها استفاده از اولتراسوند و ليزر ميتواند به بهبود بيماري كمك نمايد. جراحي: اگر بيمار به درمانهاي غير جراحي پاسخ مناسبي ندهد يا اگر در نوار عصب و عضله علايم درگيري شديد عصب ديده شود يا عضلات تحليل رفته باشد يا دستها ضعيف شده باشند جراحي توصيه مي گردد. عوارض جراحي شامل ايجاد زخم بدشكل، آسيب به اعصاب پوستي و چسبندگي تاندونها است. لذا يك دوره كار درماني پس از جراحي براي كاهش تورم و حفظ حركات انگشتان همراه با چهار هفته استفاده از مچ بند ضروري است. عوارض ناشايعتر پس از جراحي شامل عفونت، آسيب شرياني، سفتي مفصل و . . . است. برخي از بيماران از باقي ماندن علايم پس از جراحي شكايت دارند. عدم تشخيص صحيح علت عمده باقي ماندن علايم پس از جراحي است
. 6月4日 مراقبت از مفاصل در رماتيسم مفصلي قسمت دوممراقبت از مفاصل در رماتيسم مفصلي قسمت دوم
استفاده از مفاصل بزرگتر مفاصل كوچك دست و مچ دست در معرض آسيب و بدشكلي بيشتري قراردارند. لذا بهتر است فعاليتهاي روزانه به نحوي انجام شوند كه فشار به اين مفاصل حتي الامكان به مفاصل بزرگتر منتقل شود. بعنوان مثال بايداجسام بزرگ را نزديك بدن حمل كرد. يا در هنگام بستن در بجاي استفاده از انگشتان ،از شانه استفاده نمود. آويزان كردن كيف دستي از قسمت ساعد باعث برداشته شدن فشار از روي انگشتان ميشود. تقسيم فعاليتها: مقدار فعاليت و تلاش بايد كمتر شده و يا در مدت طولانيتري انجام شود تا از وارد شدن فشار ناگهاني به مفاصل و خستگي عضلات پيشگيري بعمل آيد. بعنوان مثال ميتوان به موارد زير اشاره كرد. 1)استفاده از وسايل حمل كننده مثل آسان بر. 2)كاهش وزن وسيلهاي مورد استفاده (از ليوان سبك استفاده شود. پارچ آب به ميزان آب لازم پرشود. 3) لغزاندن اجسام بجاي بلند كردن آنها. استفاده از مفاصل در وضعيتي كه مفصل ثبات بيشتري دارد در هنگام جابجا كردن اشياء وضعيت دستها به نحوي باشد كه مچ و انگشتان حتي الامكان در حالت مستقيم و بدون خميدگي قرار گيرند. هنگام كار كردن در كنار ميزٍ، نزديك ميز شده و از خم شدن پرهيز شود. بايد بدانيم كه ثابت ماندن وضعيت مفصل در يك حالت باعث ايجاد مشكلاتي مثل اختلال در تغذيه سطح مفصلي ميشود. بعنوان يك اصل كلي مفاصل نبايد بيشتر از بيست دقيقه در يك وضعيت ثابت باشند.
احساس خستگي بسياري از افراد بخصوص در انتهاي روز دچار احساس خستگي ميِشوند. اين حالت ميتواند باعث افزايش درد مفاصل و عضلات شود. ابتلا به آرتريت خود يكي از علل احساس خستگي است. برخي افراد با ايجاد تغييراتي در نحوه زندگي مقدار انرژي خود را به طور مؤثرتري بكار ميگيرند بعنوان مثال:
ï انجام دادن فعاليتهاي روزانه بطور آرام و بدون تلاش ناگهاني. ï برنامه ريزي براي فعاليتهاي روزانه. ï داشتن وضعيت بدني مناسب در طي فعاليت. ï خوب خوابيدن در شب و استراحت در بعدازظهر.
تنظيم سرعت انجام فعاليتها: بهتر است هر نيم ساعت پس از فعاليت كمي استراحت داشتهباشيم. تغيير فعاليتها بطور متناوب نيز در كاهش خستگي مؤثر است. مثلاًبه تناوب كارهاي سنگينتر و سبكتر انجام شوند.
اولويت بندي فعاليتها ممكن است بتوان فعاليتهاي سنگينتر را در طي هفته انجام داد. بطوريكه هر روز بخشي از آن انجام گيرد.
وضعيت مناسب در حين كار ايستادن در هنگام كار يا داشتن وضعيت نامناسب در حين فعاليت باعث ايجاد درد و احساس خستگي ميشود. وضعيت بدن بايد بطورمكرر عوض شود. مفاصل نبايد بيشتر از بيست دقيقه در وضعيت ثابتي قرار گيرند. در حين انجام فعاليتهاي جسمي كشش ملايم عضلات باعث كاهش خستگي و خشكي عضلات و مفاصل ميشود.
قراردادن يك چهار پايه كوچك در زير يا پا هنگام كار در حالت ايستاده به حفظ وضعيت ستون فقرات كمك مينمايد. از آويزان کردن پا بمدت طولانی خوداری شود.
تنظيم روش انجام كار وسايل بايد درجائي قرار داده شوند كه دسترسي به آنها راحت باشد. وسايل اضافه منزل كه كاربرد ندارند خريداري نشده يا انبار شوند. بهتر است كار درحالت نشسته باشد و سرعت انجام كار آهسته تر باشد. استفاده از بشقاب هاي سنگين باعث فشار به مفاصل ميشود.گرفتن دسته فنجان با انگشت باعث وارد شدن فشار زيادي به مفاصل انگشتان ميشود. هنگام خريد وسايل منزل بايد به نكات فوق توجه كرد.
خوب خوابيدن: خواب خوب به كاهش خستگي كمك مينمايد. در صورت وجود بيخوابي بايد علل ايجاد كننده بي خوابي شناخته و رفع شوند. درديكي از علل شايع بيخوابي است. درمان عامل درد ميتواند به بهبود كيفيت و مدت خواب كمك نمايد. اضطراب از علل شايع ديگر بيخوابي است كه درمان آن گاه نياز به مشاوره دارد. هنگام شب نبايد غذاي سنگين و حجيم خورده شود. از خوردن قهوه و چاي دوساعت قبل از خواب پرهيز شود. بهتر است بجاي آن از شير داغ استفاده كرد. بايد سعي شود هر شب سر ساعت مشخصي به رختخواب رفته و گرفتن دوش آب داغ، انجام چند حركت كششي ملايم وگوش كردن به موسيقي ملايم همگي در بهتر شدن خواب كمك كنند. ميباشند. تماشاي تلويزيون باعث ايجاد بيخوابي ميشود. ورزش
انجام ورزش در كنار اقدامات انجام گرفته در حفظ مفصل مكمل يكديگرند. نوع و شدت ورزش از هر فرد تا فرد ديگري تفاوت داشته و بايد براي هر فرد يك برنامه تمريني خاص طرح ريزي شود. صندلي افراد مبتلا به روماتيسم مفصلي بايد از نشستن روي زمين خودداري كنند. زيرا بلند شدن از زمين فشار زيادي به مفاصل وارد ميسازد. در صورت دردناك و خشك بودن مفاصل بلند شدن از صندلي معمولي نيز مشكل است. در اين حالت بايد ازصندليهائي با ارتفاع بيشتر استفاده نمود. گذاشتن يك تشك برروي مبل مي تواند بطور موقت ارتفاع مبل را بيشتر كرده و به بلند شدن كمك نمايد. ميتوان براي مبل پايه چوبي يا فلزي سفارش داد. و يا حتي موقتاً از صندليهاي دستهدار پلاستيكي استفاده نمود. ولي هنگام خريد صندلي بايد به نكات زير توجه كرد.
1)ارتفاع آن مناسب باشد و امكان بلند شدن راحت از آن وجود داشته باشد.
2) در هنگام نشستن كف پاها كاملاً روي زمين تكيه نمايند.
3)بهتر است صندلي چرخدار باشد . جابجا شدن مختصر هنگام فعاليت طولاني روي صندلي از خسته شدن عضلات و خشك شدن مفاصل جلوگيري ميكند و در صورت لزوم ميتوان براي جابجا شدن در فاصله كم بطور موقت از آن استفاده نمود. 4)محل نشستن صندلي نه زياد نرم باشد به نحوي كه بدن داخل آن فرو رود و قوسهاي كمر بهم بخورد و نه آنقدر سفت باشد كه باعث ناراحتي شود. خواندن و نوشتن گرفتن اشياء بمدت طولاني باعث فشار به مفاصل ميشود. مثلاً گرفتن كتاب يا نوشتن بمدت طولاني باعث درد مفاصل انگشتان ومچ دست ميشود. بهتر است از خودكارهائي استفاده شود كه سبك باشند و محل گرفتن آنها قدري كلفت تر از معمولبوده و از پلاستيك نرم ساخته شده باشند. براي مطالعه بهتر است كتاب به جائي تكيه داشته باشد. چگونه می توان روشهای حفظ مفصل را فرا گرفت؟
برنامه حفظ مفاصل براساس تحقيقات انجام گرفته باعث كاهش درد شده و به انجام فعاليتهاي روزانه كمك مينمايد.
عادتهاي بد و مضر به همان سرعت يا حتي گاهي سريعتر از عادتهاي خوب يادگرفته ميشوند و ترك كردن آنها نياز به تلاش و زمان دارد. براي تغيير يك عادت بد اولين قدم آگاهي و بعد باور به بد بودن آن است و گامهاي بعدي بايد تلاش آرام اما مستمر براي جايگزيني عادات خوب بجاي عادات مضر باشد. تغيير روشهائي كه مدتها به آن عادت گرفتهايم به يكباره ممكن نيست. بهتر است از سادهترين كارها شروع كنيم. ابتدا ميتوان از كارهائي که بيشترين درد را ايجاد ميكنند شروع كرد. با تكرار، روشهاي مناسب بصورت عادت روزمره در ميآيند. با توجه به اينكه انجام اين روشها براي همة افراد توصيه ميِشود بهتر است آنها را به ديگران نيز ياد بدهيم . از طرف ديگر يكي از بهترين روشهاي كه باعث ميِشوداين مطالب تكرار شده و بهتر ياد گرفته شوند، ياد دادن اين روشها به ساير افراد است.
بخش قبلی: http://spaces.msn.com/irpmr/blog/cns!A72F48D795B8FDD4!122.entry
6月3日 بدتر شدن پس از آسيب نخاع
بدتر شدن پس از آسيب نخاع: بدتر شدن ضعف عضلانی يا افزايش سفتی عضله پس از آسيب نخاع در 5 تا بيست درصد بيماران ديده می شود. يکی از شايعترين علل آن ايجاد کيست در نخاع است که به آن سيرنگوميليا يا سيرنکس گفته ميشود. علل ديگری نيز باعث اين حالت ميشوند از جمله تنگی کانال نخاع بعلت قطعات استخوانی باقيمانده, ناپايداری ستون فقرات، استئوآرتريت ستون فقرات(آرتروز) و فتق ديسک. خم شدن ستون فقرات به جلو(کيفوز)، و کمبود ويتامين ب 12 نيز ميتوانند باعث اين حالت شوند. اگر اين حالت به آهستگی پيشرفت نمايد ممکن است با نوروپاتی محيطی اشتباه شود. در اين صورت انجام تستهای الکترودياگنوز کمک کننده است.
سيرنگو ميليا (سيرنکس): ممکن است سيرنکس دو ماه تا چند سال پس از آسيب نخاع ايجاد شود. سيرنگو ميليا يکی از شايعترين علل بدتر شدن بيمار پس از آسيب نخاع است. علائم ابتدائی معمولا غير اختصاصی ميباشند. ممکن است بيمار عليرغم وجود سيرنکس بزرگ، علائم کمی داشته باشد و برعکس. معمولا ابتدا علائم يکطرفه است وممکن است بعدا دوطرفه شود. از شايعترين علائم در ابتدای بيماری درد است که ميتواند در محل آسيب باشد يا به صورت درد تيرکشنده در دستها باشد. بيمار آنرا بصورت درد يا سوزش توصيف ميکند.که با سرفه، عطسه، زور زدن، نشستن (نسبت به خوابيدن) يا حرکت ويلچر يا ماشين بر سطوح ناهموار بدتر ميشود. دومين علامت شايع کاهش حس است که از انتهای اندام به سمت بالا کشيده ميشود. در اين حالت حس درد و حس سرما و گرما کم شده ولی لمس ، و وضعيت سالم می ماند. احساس بدتر شدن ضعف عضله در 30 تا 80 درصد بيماران ديده ميشود. از اولين نشانه های سيرينکس ازبين رفتن رفلکسهای عمقی وتری است که از انتها ی اندام شروع ميشود. ساير علاءم شامل کاهش يا افزايش سفتی عضلات(اسپاستيسيتی)، افزايش تعريق، ديس رفلکسی خود مختار، خستگی عضلات گردن با نشستن طولانی مدت، کاهش تخليه رفلکسی ادرار، بد تر شدن افت وضعيتی فشارخون، اسکوليوز، تنگی مردمک همراه با تعريق در صورت است. تشخيص اصلی اين حالت با ام آر آی است. تغيرات مختلفی در نوار عصب و عضله اين بيماران ديده ميشود. بررسی عصبی بطور پيوسته برای تصميم گيری نوع درمان ضروری است که شامل برسی حسی با تحريک توسط نوک سوزن توسط خود بيمار، معاينه قدرت عضلانی ، نوار عصب و عضله يا ام آر آی بصورت متناوب است. درمان بصورت غير جراحی و جراحی است. درمان غير جراحی شامل برسی و درمان مواردی مثل کمبود ويتامين ب12 است. برخی از فعاليتها که باعث افزايش فشار داخل نخاع می شوند بايد محدود گردند. ازجمله انجام ندادن ورزشهائی که نيازمند زور زدن زياد ميباشند همچنين فشار بيش از حد بر روی شکم برای دفع و خم شدن به جلو برای کاهش فشار . بالا بردن سر تخت تا بيست درجه هنگام خواب می تواند کمک کننده باشد. در صورت پيشرفت بيماری جراحی بايد درنظر گرفته شود |
|
|
